Od 1 stycznia 2025 r. obowiązują nowe limity przychodów dla prowadzenia ksiąg rachunkowych oraz nowe progi związane z obowiązkiem badania sprawozdań przez biegłego rewidenta. Zmiany zostały wprowadzone w uchwalonej 6 grudnia 2024 r. nowelizacji ustawy o rachunkowości oraz niektórych innych ustaw [Dz.U. 2024 poz. 1863]. Mają one na celu odciążenie małych i średnich przedsiębiorstw oraz uproszczenie obowiązków rachunkowych dla części podmiotów. Po raz pierwszy zmiany będą obowiązywać firmy w odniesieniu do sprawozdań finansowych za 2025 r. Wraz ze zbliżającym się końcem roku przypominamy, jakie są nowe limity.
Nowy limit przychodów dla prowadzenia ksiąg rachunkowych
Zgodnie z art. 24a ustawy o rachunkowości [Dz.U. z 2023 r., poz. 120, z późn. zm.], obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych dotyczy jednostek, które w poprzednim roku obrotowym osiągnęły przychody netto ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych wyższe niż określony limit wyrażony w walucie euro. Wcześniej próg ten wynosił 2 000 000 euro. Po nowelizacji z 6 grudnia 2024 r. wynosi 2 500 000 euro.
Dla przedsiębiorstw, których rok obrotowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym, czyli rozpoczyna się 1 stycznia 2025 r., przy przeliczeniu tego limitu na złotówki, stosuje się średni kurs euro ogłoszony przez Narodowy Bank Polski na dzień 1 października 2024 r. Kurs ten wówczas wyniósł 4,2846 zł/euro, co daje nowy próg w wysokości 10 711 500 zł.
Oznacza to, że wiele mikroprzedsiębiorstw oraz małych firm, które przekraczały ustanowiony wcześniej limit, były zobowiązane do prowadzenia pełnych ksiąg rachunkowych. Natomiast od 2025 roku mogą kontynuować prowadzenie uproszczonej ewidencji (np. podatkowej księgi przychodów i rozchodów), jeśli ich przychody nie przekroczą nowego limitu.
Zmiany dotyczące obowiązku badania sprawozdań finansowych
Drugim ważnym aspektem nowelizacji są zmiany w limitach określających obowiązek badania sprawozdania finansowego przez biegłego rewidenta. Zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 4 ustawy o rachunkowości [Dz.U. z 2023 r., poz. 120, z późn. zm.], tzw. „pozostałe jednostki” zobowiązane są do tego, aby poddać swoje sprawozdanie finansowe badaniu, jeśli w co najmniej dwóch kolejnych latach obrotowych spełnią co najmniej dwa z trzech poniższych kryteriów:
Suma aktywów bilansowych na koniec roku obrotowego:
– przed zmianą: 2 500 000 euro
– po zmianie: 3 125 000 euro
Przychody netto – sprzedaż towarów oraz produktów za rok obrotowy:
– przed zmianą: 5 000 000 euro
– po zmianie: 6 250 000 euro
Średnioroczne zatrudnienie (pełne etaty):
– bez zmian: 50 osób
Podwyższenie progów ma zastosowanie do jednostek, których rok obrotowy rozpoczyna się po 31 grudnia 2024 r., więc po raz pierwszy będzie obowiązywać w odniesieniu do sprawozdań finansowych za rok 2025 [więcej na gofin.pl]. Poprzez tę zmianę, obowiązek badania sprawozdania finansowego przestanie obejmować przedsiębiorstwa, których działalność jest mniejszych rozmiarów, a wcześniej musiały ponosić koszty związane z audytem.
Podsumowanie zmian limitów po nowelizacji:
| Co się zmienia / jaki limit | Nowa wartość | Kiedy obowiązuje / od kiedy stosować |
| Limit przychodów netto ze sprzedaży (towarów, produktów) zobowiązujący do prowadzenia pełnych ksiąg rachunkowych | 2 500 000 euro | Od 1 stycznia 2025 dla roku obrotowego rozpoczynającego się po 31 grudnia 2024 r. |
| Przelicznik kursu euro na złote dla tego limitu (rok obrotowy 2025) | Kurs NBP na 1 października 2024 – ok. 4,2846 zł/euro ➜ daje ok. 10 711 500 zł limitu w złotych | |
| Limity dla obowiązku badania SF przez biegłego rewidenta (dla tzw. pozostałych jednostek) – jeśli spełnia min. 2 z 3 kryteriów w co najmniej dwóch kolejnych latach obrotowych | Suma aktywów bilansu: 3 125 000 euro Przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów: 6 250 000 euro Zatrudnienie: 50 osób (pozostaje bez zmian) | Obowiązuje od 1 stycznia 2025 r., dla roku obrotowego zaczynającego się po 31 grudnia 2024 r |
Konsekwencje zmiany limitów przychodów
Nowelizacja ustawy o rachunkowości z 6 grudnia 2024 r. przyniosła istotne zmiany w zakresie progów finansowych, których przekroczenie skutkuje obowiązkiem prowadzenia ksiąg rachunkowych oraz badania sprawozdań finansowych. Dzięki podniesieniu limitów do odpowiednio 2 500 000 euro (dla ksiąg rachunkowych) oraz 6 250 000 euro (dla przychodów objętych obowiązkiem badania), wiele małych i średnich jednostek zyskało większą swobodę i niższe koszty administracyjne.
Choć zmiany te są powszechnie oceniane pozytywnie, ważne będzie dalsze monitorowanie ich wpływu na jakość sprawozdawczości i transparentność działalności gospodarczej w Polsce.
Przedsiębiorstwa, które obejmie obowiązek badania sprawozdań, powinny już teraz podjąć decyzję o wyborze firmy audytorskiej i zawrzeć umowę o badanie – najlepiej jeszcze przed rozpoczęciem prac inwentaryzacyjnych. To pozwoli na sprawne przygotowanie się do całego procesu i uniknięcie ryzyka opóźnień. Warto także rozważyć skorzystanie z outsourcingu usług księgowych – dzięki temu firma zyskuje nie tylko czas i komfort, ale przede wszystkim pewność, że jej finanse są prowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami i standardami rachunkowości. W obliczu częstych zmian prawa, surowych sankcji za błędy oraz rosnących oczekiwań wobec sprawozdawczości finansowej, profesjonalna obsługa staje się inwestycją w bezpieczeństwo i stabilny rozwój biznesu.
Autorką publikacji jest Justyna Surowy, partner biznesowy ds. księgowości w Impel Business Solutions
